Poziom agrotechniki a struktura i plon nasion rzepaku jarego
Wojciech Budzyński
dziekanat.wril@uwm.edu.plKatedra Produkcji Roślinnej, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie (Poland)
Krzysztof Jankowski
Katedra Produkcji Roślinnej, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie (Poland)
Abstrakt
W pracy przedstawiono rolę elementów struktury plonu w kształtowaniu plonu nasion rzepaku jarego chronionego i niechronionego przed szkodnikami uprawianego przy różnym poziomie nawożenia azotem. W ocenie związku pomiędzy plonem nasion a komponentami wykorzystano analizę współczynników ścieżek. Ochrona rzepaku jarego przed szkodnikami uratowała średnio 5,9 dt nasion z 1 ha. Nie stwierdzono, aby zwiększenie poziomu nawożenia azotem zwiększało regenerację przez rzepak jary uszkodzeń owadzich. Rzepak zareagował istotnym przyrostem plonu nasion do najwyższej dawki azotu. Efektywność 1 kg azotu była największa w zakresie dawek do 80 kg·ha-1. Przekroczenie tego poziomu obniżyło aż 2-krotnie efektywność 1 kg N. Plon rzepaku chronionego przed szkodnikami owadzimi był dodatnio skorelowany z liczbą łuszczyn na 1 m2 i liczbą nasion w łuszczynie oraz ujemnie z masą 1000 nasion. W rzepaku niechronionym główną rolę w kształtowaniu plonu odgrywała liczba nasion w łuszczynie. Przy niskim poziomie odżywienia azotem (dawka 80 kg·ha-1) plon nasion rzepaku jarego kształtowały wszystkie jego składowe (w przypadku masy 1000 nasion współczynnik ścieżki był ujemny). Przy wysokim poziomie nawożenia (120–160 kg N·ha-1) bezpośredni wpływ na plon nasion rzepaku jarego miała tylko liczba nasion w łuszczynie.
Słowa kluczowe:
rzepak jary, ochrona przed szkodnikami, nawożenie azotem, plon nasion, elementy struktury plonu, analiza współczynników ścieżekBibliografia
Budzyński W., Jankowski K. 2000. Wpływ azotu na plonowanie rzepaku w warunkach zróżnicowanej ochrony przed szkodnikami. W: Zbilansowane nawożenie rzepaku — aktualne problemy. Red. W. Grzebisz, AR, Poznań.
Google Scholar
Budzyński W., Ojczyk T. (red.). 1996. Rzepak — produkcja surowca olejarskiego. Wyd. ART. Olsztyn.
Google Scholar
Cheema M. A., Malik M. A, Hussain A., Shsh S. H., Basara S. M. A. 2001. Effects of time and rate of nitrogen and phosphorus application on the growth and the seed and oil yield of canola (Brassica napus L.). Agronomy and Crop Science 186: 103 — 110.
DOI: https://doi.org/10.1046/j.1439-037X.2001.00463.x
Google Scholar
Dembiński F. 1975. Rośliny Oleiste. PWN, Warszawa.
Google Scholar
Hocking P. J., Randall P. J. Demarco D., Bamforth I. 1997. Assessment of the nitrogen status of field grown canola (Brassica napus L.) by plant analyssis. Aust. J. Exp. Agric., 37: 83 — 92.
DOI: https://doi.org/10.1071/EA95068
Google Scholar
Idźkowska M., Gołaszewski J., Koczowska I., Grabowski S. 1993. Analiza współczynników ścieżek u żyta ozimego (Secale cereale L.). Cz. I. Analiza współczynników ścieżek w ocenie współzależności cech determinujących masę ziarna z kłosa. Acta Acad. Agricult. Tech. Olst., Agricultura, 56: 25 — 30.
Google Scholar
Jasińska Z., Kotecki A., Kozak M. 1997. Wpływ następczy roślin strączkowych i nawożenia azotem na rozwój i plon rzepaku jarego. Rośliny Oleiste, XVIII, 1: 199 — 208.
Google Scholar
Konys L., Wiśniewski P. 1984. Analiza ścieżkowa w układach przyczynowo-skutkowych. Rocz. AR w Poznaniu, CLIII: 37 — 56.
Google Scholar
Ojczyk T., Jankowski K. 1999. The effects of nitrogen fertilization on yield of protected and unprotected spring rape. Proc. 10th Intern. Rapeseed Congress, Canberra 26-29.09.1999. CD-ROM.
Google Scholar
Sądej W., Ciepielewska D., Nietupski M. 1996. Ochrona rzepaku jarego przed szkodnikami. Rośliny Oleiste, XVII: 353 — 360.
Google Scholar
Seta G., Drzewiecki S., Mrówczyński M. 1998. Zastosowanie nowych insektycydów w zwalczaniu słodyszka rzepakowego (Meligethes aeneus F.) na rzepaku jarym i ich wpływ na plonowanie roślin. Rośliny Oleiste, XIX: 301 — 306.
Google Scholar
Tatchell G. M. 1983. Compensation in spring sown oil seed rape (Brassica napus L.) plants in response to injury to their flower buds and pods. J. Agric. Sci., Camb., 101: 565 — 573.
DOI: https://doi.org/10.1017/S0021859600038594
Google Scholar
Toboła P., Muśnicki Cz. 2000. Efektywność nawożenia rzepaku jarego azotem. [W:] Zbilansowane nawożenie rzepaku — aktualne problemy. Red. W. Grzebisz, AR Poznań.
Google Scholar
Williams I. H., Free J. B. 1979. Compensation of oil-seed rape (Brassica napus L.) plants after damage to their buds and pods. J. Agric. Sci., Camb. 92: 53 — 59.
DOI: https://doi.org/10.1017/S0021859600060494
Google Scholar
Wright S. 1934. The method of path coefficients. Ann. Mathem. Stat. 5: 161 — 215.
DOI: https://doi.org/10.1214/aoms/1177732676
Google Scholar
Autorzy
Wojciech Budzyńskidziekanat.wril@uwm.edu.pl
Katedra Produkcji Roślinnej, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Poland
Autorzy
Krzysztof JankowskiKatedra Produkcji Roślinnej, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Poland
Statystyki
Abstract views: 89PDF downloads: 30
Licencja
Prawa autorskie (c) 2003 Wojciech Budzyński, Krzysztof Jankowski
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
Z chwilą przekazania artykułu, Autorzy udzielają Wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji na korzystanie z artykułu przez czas nieokreślony na terytorium całego świata na następujących polach eksploatacji:
- Wytwarzanie i zwielokrotnianie określoną techniką egzemplarzy artykułu, w tym techniką drukarską oraz techniką cyfrową.
- Wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy artykułu.
- Publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie artykułu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym.
- Włączenie artykułu w skład utworu zbiorowego.
- Wprowadzanie artykułu w postaci elektronicznej na platformy elektroniczne lub inne wprowadzanie artykułu w postaci elektronicznej do Internetu, lub innej sieci.
- Rozpowszechnianie artykułu w postaci elektronicznej w internecie lub innej sieci, w pracy zbiorowej jak również samodzielnie.
- Udostępnianie artykułu w wersji elektronicznej w taki sposób, by każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym, w szczególności za pośrednictwem Internetu.
Autorzy poprzez przesłanie wniosku o publikację:
- Wyrażają zgodę na publikację artykułu w czasopiśmie,
- Wyrażają zgodę na nadanie publikacji DOI (Digital Object Identifier),
- Zobowiązują się do przestrzegania kodeksu etycznego wydawnictwa zgodnego z wytycznymi Komitetu do spraw Etyki Publikacyjnej COPE (ang. Committee on Publication Ethics), (http://ihar.edu.pl/biblioteka_i_wydawnictwa.php),
- Wyrażają zgodę na udostępniane artykułu w formie elektronicznej na mocy licencji CC BY-SA 4.0, w otwartym dostępie (open access),
- Wyrażają zgodę na wysyłanie metadanych artykułu do komercyjnych i niekomercyjnych baz danych indeksujących czasopisma.
Inne teksty tego samego autora
- Bogdan Dubis, Wojciech Budzyński, Reakcja owsa nagoziarnistego i oplewionego na termin i gęstość siewu , Biuletyn Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin: Nr 229 (2003): Wydanie specjalne
