Problem mrozoodporności pszenżyta ozimego

Janusz Szeląg

strzelce@hr-strzelce.pl
Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn (Poland)

Bożena Szeląg


Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn (Poland)

Henryk Cichy


Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn (Poland)

Abstrakt

Wieloletnie oceny polowe plenności i jednoczesne badania mrozoodporności materiałów pszenżyta ozimego w komorach chłodniczych pozwoliły na wyprowadzenie wysoko plonujących i mrozoodpornych rodów. Testy mrozoodporności prowadzono przy użyciu zmodyfikowanej metody Koch i Lechman (1969), (Szeląg i Maćkowiak, 1988) na populacji rodów i linii z Małyszyna oraz na rodach z doświadczeń wstępnych. W corocznie ocenianych zestawach rodów z doświadczenia wstępnego stwierdzono znaczny udział form z Małyszyna cechujących się najwyższą mrozoodpornością. Badania mrozoodporności linii z hodowli zachowawczych odmian pszenżyta wskazują na potrzebę testowania linii w celu utrzymania odpowiedniego poziomu tej cechy w odmianie. Stwierdzono istotną korelację między mrozoodpornością a plonem ziarna pszenżyta ozimego testując linie z hodowli zachowawczych odmian Alzo i Bogo. W sezonie 1996/1997 w warunkach mroźnej zimy współczynnik korelacji między tymi cechami dla Bogo wynosił r = 0,562 przy p < 001, a w sezonie 1995/1996 dla Alzo r = 0.609 przy p < 001.


Słowa kluczowe:

hodowla pszenżyta, mrozoodporność, pszenżyto ozime, testy laboratoryjne

Banaszak Z., Marciniak K., Brykczyńska L. 1998. Ocena metod badania mrozoodporności materiałów hodowlanych pszenżyta w DANKO. Biul. IHAR 205/206: 213 — 218.
Google Scholar

Bedo Z., Devay M., Bella L. 1987. Breeding of winter wheat resistant to late winter frosts. Cereal Res. Commun. 2/3: 131 — 137.
Google Scholar

Brzóstowicz A., Maćkowiak W. Szeląg J. 1988. Ocena mrozoodporności rodów i odmian pszenżyta. Biul. IHAR 168: 21 — 24.
Google Scholar

Cichy H., Maćkowiak W. 1993. Między- i wewnątrzodmianowe zróżnicowanie odporności na pleśń śniegową u pszenżyta ozimego. Biul. IHAR 187: 121 — 126.
Google Scholar

Dolnicki A., Kumelowska I. 1975. Zimotrwałość form pszenicy ozimej z kolekcji IHAR i ZPHRiO 1973/74. Biul. IHAR 124/125: 37 — 43.
Google Scholar

Fowler D. B.,Gusta L. V., Tyler N. J. 1981. Selection for winter hardiness in wheat. II. Screening methods. Crop Sci. 21: 896 — 901. DOI: https://doi.org/10.2135/cropsci1981.0011183X002100060023x
Google Scholar

Gierat K. 1972. Niektóre zagadnienia hodowli jęczmienia ozimego. Hod. Rośl. Nasien. 5 (33): 1 — 3.
Google Scholar

Gut M., Witkowski E. 1988. Badania nad mrozoodpornością rodów hodowlanych pszenicy ozimej w latach 1982–1985. Część II. Dobór komponentów do krzyżowań, a mrozoodporność rodów hodowlanych. Biul. IHAR 165: 41 — 48.
Google Scholar

Gut M., Witkowski E. 1991. Mrozoodporność i zimotrwałość rodów pszenicy ozimej hodowli IHAR w latach 1987 — 1989. Biul. IHAR 177: 83 — 91.
Google Scholar

Gut M., Witkowski E., Dyrek W. Gołębiowska-Małek H. 1993. Wpływ hartowania na mrozoodporność rodów hodowlanych pszenicy. Biul. IHAR 187: 13 — 18.
Google Scholar

Gut M. 2000. Mrozoodporność i zimotrwałość w hodowli zbóż ozimych — przegląd literatury. Część I. Uwarunkowania fizjologiczno-biochemiczne. Biul. IHAR 215: 23 — 33.
Google Scholar

Kacperska-Palacz A. 1971. Mechanizmy nabywania przez rośliny odporności na mróz. Post. Nauk Rol. 6: 18 — 34.
Google Scholar

Koch M. D., Lechman E. O. 1969. Resistenzeigeschaften in Gersten und Weizensortiment Gatersleben 7. Prüfung der Frostresistenzpflanze D.A.I.XIV: 263 — 282. DOI: https://doi.org/10.1007/BF02095288
Google Scholar

Rybka Z. 1992. Fizjologiczno-biochemiczne kryteria oceny mrozoodporności roślin uprawnych. Biul. IHAR 183: 31 — 36.
Google Scholar

Szeląg J., Maćkowiak W. 1988. Morozostojkost nowych selekcjonnych obrazcow triticale i metody jej ocenki. Fizjologiczeskije osnowy ustojcziwosti zernowych kultur k stressowym wozdejstwiam. Konferencjonnyje materiały.IHAR Radzików: 49 — 57.
Google Scholar

Szeląg J., Maćkowiak W., Szeląg B. Woś H. 1998. Mrozoodporność, a zimotrwałość pszenżyta ozimego. Biul. IHAR 205/206: 205 — 211.
Google Scholar

Zagdańska B., Rybka Z. 1988. Laboratoryjna metoda oceny mrozoodporności pszenżyta. Biul. IHAR 165:35 — 39.
Google Scholar

Zych J. 1998. Syntezy wyników doświadczeń odmianowych. Zboża ozime. Zesz. 1139: 51 — 85.
Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
03/29/2002

Cited By / Share

Szeląg, J., Szeląg, B. i Cichy, H. (2002) „Problem mrozoodporności pszenżyta ozimego”, Biuletyn Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin, (221), s. 17–25. doi: 10.37317/biul-2002-0084.

Autorzy

Janusz Szeląg 
strzelce@hr-strzelce.pl
Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn Poland

Autorzy

Bożena Szeląg 

Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn Poland

Autorzy

Henryk Cichy 

Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. Oddział Małyszyn Poland

Statystyki

Abstract views: 9
PDF downloads: 7


Licencja

Prawa autorskie (c) 2025 Janusz Szeląg, Bożena Szeląg, Henryk Cichy

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.

Z chwilą przekazania artykułu, Autorzy udzielają Wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji na korzystanie z artykułu przez czas nieokreślony na terytorium całego świata na następujących polach eksploatacji:

  1. Wytwarzanie i zwielokrotnianie określoną techniką egzemplarzy artykułu, w tym techniką drukarską oraz techniką cyfrową.
  2. Wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy artykułu.
  3. Publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie artykułu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym.
  4. Włączenie artykułu w skład utworu zbiorowego.
  5. Wprowadzanie artykułu w postaci elektronicznej na platformy elektroniczne lub inne wprowadzanie artykułu w postaci elektronicznej do Internetu, lub innej sieci.
  6. Rozpowszechnianie artykułu w postaci elektronicznej w internecie lub innej sieci, w pracy zbiorowej jak również samodzielnie.
  7. Udostępnianie artykułu w wersji elektronicznej w taki sposób, by każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym, w szczególności za pośrednictwem Internetu.

Autorzy poprzez przesłanie wniosku o publikację:

  1. Wyrażają zgodę na publikację artykułu w czasopiśmie,
  2. Wyrażają zgodę na nadanie publikacji DOI (Digital Object Identifier),
  3. Zobowiązują się do przestrzegania kodeksu etycznego wydawnictwa zgodnego z wytycznymi Komitetu do spraw Etyki Publikacyjnej COPE (ang. Committee on Publication Ethics), (http://ihar.edu.pl/biblioteka_i_wydawnictwa.php),
  4. Wyrażają zgodę na udostępniane artykułu w formie elektronicznej na mocy licencji CC BY-SA 4.0, w otwartym dostępie (open access),
  5. Wyrażają zgodę na wysyłanie metadanych artykułu do komercyjnych i niekomercyjnych baz danych indeksujących czasopisma.